Ogólny schemat metody analizy MALWA (rysunek 1) pokazuje drogę, jaką należy przejść od momentu zaistnienia zdarzenia do podjęcia działań powypadkowych.

Poszczególne kroki to:

  • opis zdarzenia, które spowodowało wypadek,
  • opis zagrożenia (zagrożeń), które były przyczyną wypadku,
  • opis obiektu, który uległ wypadkowi (człowiek lub rzecz),
  • analiza ryzyka związanego z zagrożeniem i obiektem,
  • opis stosowanych barier (zabezpieczeń fizycznych i proceduralnych),
  • opis funkcji bezpieczeństwa (informacje, obsługa, kontrole, nadzór).

 

Działania po wypadku obejmują tu:

  • ustosunkowanie się do wcześniej podejmowanych działań,
  • ocenę akcji ratowniczej i udzielania pomocy,
  • opiekę medyczną i naprawę uszkodzonych środków produkcji oraz sprzętu. 

 

Rysunek 1. Ogólny schemat metody analizy MALWA

Każdy oznaczony prostokąt na powyższym rysunku w metodzie rozbudowany jest o szczegóły podane poniżej. Prowadząc analizę, należy ustosunkować się do każdego pytania zadawanego przez system.

Drzewo logiczne metody analizy MALWA

Poniżej (rysunek 2) przedstawione zostało drzewo logiczne metody analizy MALWA. W drzewie tym:

  1. Gałąź B służy do analizy barier (zabezpieczeń).
  2. Gałąź F służy do analizy funkcji bhp ? następnie szczegółowo analizowane są:
  • informacja techniczna,
  • obsługa eksploatacyjna,
  • przeglądy i kontrole bhp,
  • nadzór bezpośredni.

 

  1. Gałąź P służy do analizy działań po wypadku (pierwsza pomoc, pomoc medyczna, ratownictwo, analiza działań zapobiegających następnym wypadkom).

 

Rysunek 2. Drzewo logiczne metody analizy MALWA

Gałąź funkcji bhp

W gałęzi funkcji bhp (rysunek 3) analizowane są:

  • T ? informacja techniczna (niezbędna wiedza techniczna dla bezpieczeństwa pracy i przekazanie tej wiedzy pracownikom ? poszkodowanemu, w tym wiedza o zagrożeniach),
  • E ? obsługa eksploatacyjna (działania mające na celu utrzymanie maszyn, urządzeń, narzędzi itp. w stanie technicznym zapewniającym bezpieczną pracę ? dotyczy to również ładu i porządku na stanowisku pracy),
  • K ? kontrole i przeglądy bhp (plan przeglądów z terminami, zakresem i osobami za nie odpowiedzialnymi, wraz z wnioskami i ich realizacją),
  • N ? szkolenie nadzoru, wykrywanie i usuwanie zagrożeń, informacje o stanie maszyn i urządzeń, eliminacja błędów nadzorowanych pracowników).

 

Gotowość produkcyjna i wsparcie wyższego kierownictwa traktowane są tu jako podstawowe przyczyny wypadku i nie są dalej analizowane.

Rysunek 3. Gałąź funkcji bhp

Analiza barier 

Na poniższym grafie analizy barier (rysunek 4) przedstawiono sytuacje, w których:

  • zaplanowano użycie bariery,
  • barierę dostarczono,
  • wystąpił błąd przy posługiwaniu się barierą ? osłona zawiodła (np. osłona tarczy szlifierskiej nie zatrzymała odłamka z powodu złego zamocowania jej przez pracownika) ? należy wtedy przejść do analizy błędów wykonania zadania,
  • bariery nie dostarczono ? nie było osłony ? należy wtedy przejść do analizy ryzyka związanego z tym zagrożeniem,
  • nie zaplanowano użycia osłony ? również należy wtedy przejść do analizy ryzyka związanego z tym zagrożeniem.

 

Natomiast skróty oznaczają:

  • RISK ? przejście do analizy grafu ryzyka,
  • BWZ ? przejście do analizy błędów wykonania zadania.

 

Rysunek 4. Graf analizy barier 

Gałąź analizy systemu informacji technicznej 

W gałęzi analizy systemu informacji technicznej przedstawionej na poniższym rysunku 5 (T wg rysunku 3) są analizowane następujące zagadnienia:

  • posiadanie i przekazanie pracownikom wiedzy technicznej,
  • monitorowanie zagrożeń (stała lub okresowa kontrola parametrów procesu technologicznego, stanu maszyn itp.),
  • zbieranie i analiza danych o wszystkich odchyleniach od normy, zdarzeniach potencjalnie wypadkowych, ich rejestracja oraz podejmowanie działań zapobiegawczych,
  • czy ustalono, jakie sytuacje wymagają powtórnej analizy ryzyka zawodowego (np. zmiany technologii, wprowadzanie nowych materiały, zaistniałe zdarzenia potencjalnie wypadkowe),
  • czy są dokonywane kontrole instytucji zewnętrznych mające związek z bezpieczeństwem pracy (np. kontrole Państwowej Inspekcji Pracy, Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Urzędu Dozoru Technicznego, Państwowej Straży Pożarnej).

 

Rysunek 5. Gałąź analizy systemu informacji technicznej 

Z przedstawionych rysunków wynika, że w metodzie analizy MALWA bardzo dużą rolę odgrywają zabezpieczenia techniczne i proceduralne z prawidłową oceną ryzyka zawodowego.

Elementy oceniane w metodzie analizy MALWA (2)

Elementami ocenianymi w metodzie analizy MALWA są:

  • niedostateczna bariera (zabezpieczenie) przed skutkami szkodliwej energii (potencjalnej, kinetycznej, czynnikiem szkodliwym dla zdrowia itp.),
  • brak kontroli warunków pracy,
  • nieprawidłowe ryzyko zawodowe i ocena zagrożeń,
  • niedostateczna wiedza pracowników nadzoru,
  • brak przepływu informacji i szkoleń w tym w dziedzinie bhp,
  • nieprawidłowy stan techniczny maszyn i innych urządzeń technicznych.

 

Pamiętajcie jednak, że odpowiedzialność za nieprawidłowości w tych dziedzinach ponosi pracodawca (kierownictwo firmy i nadzór). Błąd popełniony przez pracownika przechodzi po prostu na odpowiedzialność kierownictwa.